Pracownikowi wychowującemu przynajmniej jedno dziecko w wieku do lat 14 przysługują w ciągu roku dwa dni zwolnienia z pracy z zachowaniem prawa do wynagrodzenia. Jeżeli pracownik ich nie wykorzysta, uprawnienie to przepadnie.
Zgodnie z art. 188 kodeksu pracy, w ciągu roku kalendarzowego każdemu pracownikowi wychowującemu dziecko przysługują dwa dni zwolnienia z pracy. Uprawnienie to obejmuje pracownika do momentu ukończenia przez jego potomka 14 roku życia. Okres zwolnienia wynosi zawsze dwa dni, niezależnie od tego, ile dzieci ma pracownik.
Za zwolnienie na dziecko pracodawca wypłaca pracownikowi wynagrodzenie tak jak za urlop wypoczynkowy. Uprawnienie do zwolnienia z pracy ze względu na opiekę nad dzieckiem ma jednak inny charakter. Najważniejszą różnicą jest, iż prawo do tego zwolnienia przysługuje tylko i wyłącznie na dany rok kalendarzowy. Oznacza to, iż niewykorzystane do końca grudnia zwolnienie na dziecko nie przechodzi na następny rok.
Decyzja o skorzystaniu ze zwolnienia na dziecko zależy od pracownika. Pracodawca nie może go bowiem zmusić do wykorzystania przysługujących mu dwóch dni wolnych od pracy. Pracownik zobowiązany jest natomiast do złożenia stosownego oświadczenia, w którym informuje on o zamiarze skorzystania z takiego zwolnienia.
Należy również podkreślić, iż dni wykorzystane na urlop wypoczynkowy nie mają nic wspólnego z okresem dwóch dni, które przysługują pracownikowi w czasie zwolnienia na dziecko. Pracodawca nie ma zatem prawa uzależniania decyzji o przyznaniu pracownikowi urlopu na dziecko od wcześniejszego wykorzystania urlopu wypoczynkowego.
Aby uzyskać dni wolne na dziecko, pracownik musi złożyć odpowiedni wniosek, w którym wskaże datę skorzystania z uprawnienia. Nie jest on zobligowany do uzasadniania swojej decyzji. Pracodawca nie może kwestionować decyzji pracownika ani wymagać jej udokumentowania. Ma natomiast prawo do żądania potwierdzenia, iż dziecko pracownika nie ukończyło jeszcze 14 lat. Pracodawca może również wymagać udowodnienia, iż pracownik nie wykorzystał już w danym roku przysługującego mu zwolnienia oraz potwierdzenia, że drugi rodzic w tym samym czasie nie korzysta z tego uprawnienia. Pracownika nie obejmuje żaden termin złożenia takiego wniosku, może on to zrobić z dnia na dzień.
Na prawo do skorzystania ze zwolnienia na dziecko nie ma wpływu wykorzystany urlop wychowawczy bądź macierzyński. Nieistotny jest również staż pracownika. Osoba zatrudniona nabywa prawa do owego zwolnienia z chwilą podpisania umowy o pracę. Pracodawca nie może odmówić podwładnemu przysługującego mu urlopu. Byłoby to jednoznaczne z wykroczeniem przeciwko prawom pracownika.