Każdy pracodawca może zostać skontrolowany pod kątem przestrzegania przepisów prawa pracy przez Państwową Inspekcję Pracy.
Każda kontrola rozpoczyna się od okazania przez inspektora legitymacji służbowej i upoważnienia. Dokumenty te inspektor przedstawia pracodawcy lub osobie upoważnionej do reprezentowania pracodawcy – pracodawcy, który nie będzie obecny w czasie kontroli oraz nie wyznaczy osoby upoważnionej grozi kara grzywny w wysokości przynajmniej 1000 złotych. Przy okazji inspektor może zawiadomić Policję o popełnieniu przez pracodawcę wykroczenia.
Inspektor przeprowadzający kontrolę musi przedstawić upoważnienie do jej wykonania. Wyjątkiem jest sytuacja, gdy kontrola musi być przeprowadzona niezwłocznie, wtedy inspektor zobowiązany jest do przedstawienia upoważnienia w terminie 7 dni od momentu rozpoczęcia kontroli.
Po przedstawieniu dokumentów inspektor rozpoczyna kontrolę, w trakcie której ma prawo do swobodnego wstępu na teren należący do kontrolowanych podmiotów. Inspektorzy mogą dokonać oględzin obiektów, stanowisk pracy, maszyn i urządzeń oraz przebiegu procesów technologicznych i pracy. W związku z kontrolą mogą oni również przesłuchiwać pracowników (również byłych) oraz żądać od nich pisemnych oraz ustnych informacji dotyczących spraw objętych kontrolą.
Inspektorzy mogą również żądać okazania dokumentów technicznych dotyczących infrastruktury należącej do kontrolowanego podmiotu, jak również akt osobowych pracowników. Podczas wykonywania kontroli inspektorzy mogą korzystać z aparatury i urządzeń technicznych służących do utrwalania dźwięku i obrazu oraz dokonywać odpisów i wyciągów z przeglądanych dokumentów.