Według podstawowej zasady pracodawca zobowiązany jest do wypłacania pensji na ręce pracownika w określonym regulaminem czasie i miejscu. Wszelkie odstępstwa od tej normy wciąż budzą wątpliwości i niepokój pracodawców, ponieważ rzetelność w wynagradzaniu za pracę jest ich głównym zobowiązaniem wobec pracowników. Zdarzają się jednak sytuacje, w których wypłata dokonana inaczej niż do rąk własnych pracownika, nie narazi na zarzut łamania zasad o szczególnej ochronie wynagrodzenia.

Dogodny dla siebie inny sposób płacy może wybrać pracodawca objęty zbiorowym układem pracy. Sposób ten może on ustalić w drodze rokowań i zapisać w postanowieniach stosownego aktu. Pozostali pracodawcy muszą uzyskać pisemną zgodę pracownika w specjalnym oświadczeniu. Najczęściej takie oświadczenie podpisuje się, gdy strony ustalają wypłatę pensji na konto bankowe pracownika lub pocztą. Należy tu jednak pamiętać, że pracownik powinien mieć możliwość dysponowania zarobionymi pieniędzmi w dniu wypłaty ustalonym w umowie, zatem przelewu czy przesłania ich pocztą należy dokonać odpowiednio wcześniej.

W świetle przepisów kodeksu pracy pracownik nie może zrzec się prawa do wynagrodzenia ani przenieść go na inną osobę. Zdarza się jednak, że pracownik nie jest w stanie odebrać wynagrodzenia osobiście. W takim wypadku konieczne jest pisemne upoważnienie dokładnie wskazujące osobę, której dotyczy i zawiera informację, że chodzi o pensję. Takie upoważnienie może mieć charakter jednorazowy, ale może być też udzielone bezterminowo.

Przepisy kodeksu rodzinnego i opiekuńczego przewidują również możliwość wypłaty wynagrodzenia na ręce małżonka bez specjalnego upoważnienia. Muszą tu zaistnieć dwie przesłanki: pracownik czasowo nie może sam odebrać pensji, np. z powodu wyjazdu lub choroby oraz małżonkowie pozostają we wspólnym pożyciu. Pracodawca ma obowiązek wypłaty pensji małżonkowi pod warunkiem, że przeszkoda w osobistym odbiorze ma charakter przemijający, a pracownik nie przekazał pracodawcy wyraźnego sprzeciwu w tej kwestii. Sprzeciw taki nie będzie miał znaczenia, jeśli wypłatę na ręce współmałżonka nakaże sąd. Może się tak zdarzyć, gdy małżonkowie pozostają we wspólnym pożyciu, ale jedno z nich nie spełnia ciążącego na nim obowiązku przyczyniania się do zaspokajania potrzeb rodziny. Nakaz taki zachowuje prawomocność także po ustaniu wspólnego pożycia, chyba że sąd uchyli go na wniosek któregokolwiek z małżonków. Przepis ten dotyczy nie tylko płacy zasadniczej pracownika, ale wszystkich wypłacanych mu pieniędzy, takich jak dodatki, dopłaty i ekwiwalenty pieniężne, także renty, emerytury oraz wszelkie stałe i powtarzające się świadczenia.