Osoby niepełnosprawne, które zostały zatrudnione przed 1 stycznia 2009 r., nie zostaną pozbawione pomocy z PFRON.

Rządowa i parlamentarna delegacja postanowiły wyjaśnić ostatecznie w jakiej sytuacji znajdą się niepełnosprawni, którzy znaleźli zatrudnienie przed pierwszym dniem 2009 roku. W związku z wątpliwościami, strona polska zwróciła się o pomoc do instytucji Unii Europejskiej. Komisja Europejska złożyła zapewnienie o tym, że pomoc otrzymają nie tylko nowi pracownicy (zatrudnieni po 1 stycznia 2009 r.), ale także ci, którzy zaczęli pracę wcześniej. KE przygotowuje obecnie rozporządzenie m.in. w sprawie pomocy publicznej dla pracodawców.

Refundacja kosztów płacy i składek ZUS nie będzie przysługiwać wyłącznie za nowo zatrudnionych, niepełnosprawnych pracowników – powiedział „Gazecie Prawnej” Jarosław Duda, wiceminister pracy i polityki społecznej.

Ostatnia wersja projektu wywołała wiele wątpliwości wśród pracodawców i mogło zaniepokoić niepełnosprawnych pracowników. Zapoznając się z treścią projektu nie można było jednoznacznie stwierdzić, czy zwrot maksymalnie 75 proc. kosztów zatrudnienia osób niepełnosprawnych (płacy i składek ZUS) będzie przysługiwał za wszystkich niepełnosprawnych, czy też wyłącznie za nowo zatrudnione osoby. Rozporządzenie ma wejść w życie 1 stycznia 2009 r. W przypadku gdyby okazało się, że po nowym roku pomocą publiczną zostaliby objęci tylko nowozatrudnieni niepełnosprawni, to firmy mogłyby podjąć decyzję o zwolnieniach wcześniej zatrudnionych pracowników. Taka sytuacja mogłaby mieć miejsce, ponieważ pracodawcom bardziej opłacałoby się zatrudnić nowych pracowników niż utrzymywać dotychczasowych.

Możliwe także, że pracodawcy, chcąc obejść przepisy, zwalnialiby niepełnosprawnych tylko po to, aby ponownie ich zatrudnić i otrzymać z tego tytułu publiczną pomoc.

Komisja Europejska, w związku z interwencją strony polskiej, zajęła stanowisko, które okazało się korzystne zarówno dla pracodawców jak i pracowników.

- Zagrożenie, że od 1 stycznia firmy nie otrzymają przysługującej im obecnie pomocy, było duże. Teraz mamy pewność, że nikt nie straci na tym, że od lat zatrudnia niepełnosprawnych - mówi Jan Zając, przewodniczący Polskiej Organizacji Pracodawców Osób Niepełnosprawnych.

Zając zwrócił również uwagę na to, że rząd nie może dłużej czekać z pracami nad zmianami w ustawie z 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (t.j. Dz.U z 2008 r. nr 14, poz. 92), które dostosują krajowe prawo do przepisów nowego rozporządzenia KE. Gabinet Donalda Tuska ma tylko pół roku na wprowadzenie zmian w prawie. 

- Dlatego rząd rozważa, aby starać się o wydłużenie terminu wejścia w życie przepisów unijnych - mówi Jarosław Duda.

Zmiany, które powinny zostać wprowadzone w przepisach są bardzo ważne. Dotychczasowe, odrębnie wypłacane dofinansowanie do wynagrodzeń i refundację składek ZUS niepełnosprawnych zastąpi zwrot maksymalnie 75 proc. kosztów ich zatrudnienia (łącznie wynagrodzeń i składek). Rząd chce, aby wysokość tej pomocy zależała także od stopnia niepełnosprawności pracowników. Więcej pieniędzy mają otrzymywać ci pracodawcy, którzy zatrudniają osoby ze znacznym i umiarkowanym stopniem niepełnosprawności.