Korzystanie z użyczonej nieruchomości skutkuje powstaniem przychodu, który może zostać opodatkowany.

Czym jest umowa użyczenia?

Jest to umowa nieodpłatna, która polega na przekazaniu przez użyczającego w użytkowanie danej rzeczy na czas określony lub nieokreślony. Rzeczą użyczaną mogą być nieruchomości oraz ruchomości.

W toku użytkowania przedmiotów użyczonych powstają określone korzyści, będące korzyściami nieodpłatnymi, podlegającymi opodatkowaniu.

Ustalanie wysokości korzyści nieodpłatnych

Jeśli przedsiębiorca wykorzystuje na zasadzie użyczenia budynek lub lokal, wartość nieodpłatnych świadczeń powinna stanowić równowartość czynszu, jaki przysługiwałby właścicielowi w sytuacji podpisania umowy najmu. Przepisy nie zawierają dokładnych zasad określania równowartości czynszu, zatem należy pamiętać, aby wartość ta była zbliżona do cen rynkowych.

Koszty eksploatacji nieruchomości

Biorący w użyczenie w trakcie trwania umowy zobowiązany jest do ponoszenia kosztów związanych z normalną eksploatacją rzeczy używanej (wydatki konieczne do utrzymania rzeczy w stanie niepogorszonym i zgodne z jej właściwościami i przeznaczeniem). Koszty eksploatacji w tym przypadku można potraktować jako koszt uzyskania przychodu.

Kiedy nie trzeba płacić podatku za korzystanie z nieruchomości użyczonej

Nie zawsze użyczenie nieruchomości na potrzeby związane z prowadzoną działalnością powoduje powstanie przychodu do opodatkowania. Wyjątek stanowi sytuacja, gdy biorącym w użyczenie są osoby zaliczone do I lub II grupy podatkowej (korzystając z klasyfikacji wprowadzonej przez ustawę o podatku od spadków i darowizn). W praktyce oznacza to, że jeśli umowa użyczenia zostanie zawarta przez członków rodziny, wtedy nie ustala się przychodu dla celów podatku dochodowego od osób fizycznych.

Przychód występuje również po stronie użyczającego

Wedle przepisów, w przypadku zawarcia umowy dotyczącej użyczenia nieruchomości przychód powstaje nie tylko u wykorzystującego nieruchomość, ale również u użyczającego. Przychód użyczającego stanowi równowartość czynszu, jaki by przysługiwał użyczającemu w przypadku podpisania umowy dzierżawy bądź najmu.

Wyjątek stanowi sytuacja, gdy stroną korzystającą z użyczonej nieruchomości jest osoba pozostająca z podatnikiem w stosunku pracy, dla której wartość czynszowa stanowi nieodpłatne świadczenie. Przychód do opodatkowania nie powstaje również, gdy właściciel nieruchomości użyczy ją członkom rodziny lub bezpłatnie odda jej całość lub część do użytku na cele naukowe, dobroczynne, oświatowe, kulturalne, ochrony środowiska, ochrony zdrowia i pomocy społecznej, kultu religijnego oraz związkom zawodowym. W takiej sytuacji nie ustala się wartości czynszowej.