Przebywanie pracownika na urlopie wychowawczym nie w każdym przypadku oznacza jego automatyczną i bezwzględną ochronę przed zwolnieniem.

W takie sytuacji mogą zaistnieć dwa odrębne scenariusze przewidziane w kodeksie pracy, gdyż ustawodawca przewidział inne warunki dla pracodawców zatrudniających do 20 pracowników, a inne dla tych, którzy w swym przedsiębiorstwie dają pracę większej liczbie osób.

Pracodawca grupy do 20 pracowników ma możliwość rozwiązana umowy o pracę w trakcie trwającego urlopu tylko i wyłącznie w dwóch przypadkach: gdy wyczerpane zostały podstawy do zwolnienia dyscyplinarnego i gdy firma ogłasza likwidację lub upadłość.

Szczerszym wachlarzem możliwości redukcji etatu osoby przebywającej na urlopie wychowawczym zostali obdarzeni przedsiębiorcy z firm zatrudniających co najmniej 20 pracowników. Im - prócz zastosowania zwolnienia dyscyplinarnego i zwolnień wynikających z likwidacji zakładu - przysługują również możliwości wynikające z tzw. innych przyczyn ekonomicznych. Gdy możliwe jest zastosowanie takich przepisów, pracodawca ma możliwość rozwiązania stosunku pracy z osobą przebywającą na urlopie wychowawczym np. z powodu likwidacji jednej z komórek organizacyjnych firmy, w przypadku zwolnień grupowych lub zwolnienia indywidualnego (w tym przypadku zgodę na to musi wyrazić zakładowa organizacja związkowa).

Żadna forma ochrony przed zwolnieniem nie przysługuje pracownikowi, który nie udał się na urlop wychowawczy, a jedynie korzysta z kodeksowej możliwości obniżenia wymiaru czasu pracy.