W dzisiejszych czasach nie sposób prowadzić nawet najmniejszych rozmiarów działalności gospodarczej wyłącznie własnym sumptem. Z pewnością więc rozliczana przez Ciebie firma kupuje różnego rodzaju towary i usługi. Po spełnieniu określonych w ustawach o podatku dochodowym i uptu warunków wydatki te zaliczasz do kosztów podatkowych, a naliczony Ci VAT odliczasz.
Musisz jednak wiedzieć, że Twoje prawo do odliczenia VAT jest w niektórych przypadkach ograniczone na podstawie art. 88 uptu. Przepis ten budzi jednak duże wątpliwości co do jego zgodności z prawem wspólnotowym i jest przyczyną częstych sporów z fiskusem.
W praktyce duże kłopoty sprawia podatnikom m.in. art. 88 ust. 3a pkt 1 lit. a uptu, zgodnie z którym prawo do odliczenia VAT nie przysługuje Ci z faktur, które otrzymałeś m.in. od podmiotu nieuprawnionego do wystawiania faktur (np. niezarejestrowanego jako podatnik VAT czynny). W takiej sytuacji fiskus zazwyczaj odmawia prawa do odliczenia. Czy zatem oznacza to, że aby bezpiecznie odliczyć VAT, musisz każdorazowo sprawdzać swoich kontrahentów, czy aby na pewno mają prawo wystawiać faktury? Moim zdaniem nie masz takiego obowiązku.
Zauważ, że w VAT podstawowe, wręcz fundamentalne znaczenie ma zasada neutralności, co było wielokrotnie podkreślane przez ETS. Stosowanie tej zasady oznacza, że przepisy uptu nie mogą pozbawiać Cię prawa do odliczenia VAT, w sytuacji gdy czynność została faktycznie wykonana, a kontrahent (sprzedawca) jedynie nie dochował formalnej rejestracji na potrzeby VAT. Wprowadzone w art. 88 ust. 3a pkt 1 lit. a uptu ograniczenie jest, moim zdaniem, sprzeczne zarówno z prawem wspólnotowym, jak i wykładnią prezentowaną przez ETS, gdyż rażąco narusza właśnie zasadę neutralności VAT. Istotne jest także, iż wprowadzenie tego ograniczenia nie znajduje oparcia w dyrektywie VAT. Stanowisko to potwierdzają także wyroki sądów (np. wyrok WSA we Wrocławiu z 20 marca 2007 r., sygn. akt I SA/Wr 1625/06 czy WSA w Warszawie z 29 maja 2007 r., sygn. akt III SA/Wa 159/07).
Pamiętaj, że przepisy unijne wskazują, że dla odliczenia VAT istotny jest jedynie materialny, a nie formalny status wystawcy faktury. Oznacza to, iż jeśli sprzedawca powinien być uznany za podatnika VAT (w świetle art. 15 uptu) – to wystawiona przez niego faktura daje Ci prawo – jako nabywcy – do odliczenia podatku naliczonego (oczywiście o ile nabyte towary lub usługi są związane z działalnością opodatkowaną), a fakt braku rejestracji pozostaje bez wpływu na Twoje prawo do tego odliczenia. Ograniczenie w odliczeniu VAT jest dopuszczalne jedynie wówczas, gdy kupując towar czy usługę, mogłeś przewidywać, że transakcja, którą zawarłeś, stanowi nadużycie (przestępstwo). Stanowisko to potwierdził również Gdański WSA w wyroku z 12 czerwca 2007 r. (sygn. akt I SA/Gd888/06).

Reklama:
Poradnik „VAT w praktyce” to serwis informacyjny, w którym zawsze znajdziesz aktualne informacje, porady. www.vatwpraktyce.pl