Zawieranie umów o przeniesienie własności lokalu przez spółdzielnie mieszkaniowe jest niezgodne z Konstytucją – orzekł Trybunał Konstytucyjny. Przepisy niezgodne z ustawą zasadniczą tracą moc obowiązującą z upływem dwunastu miesięcy od dnia ogłoszenia wyroku w Dzienniku Ustaw.
Sąd grodzki, który miał orzekać o ukaraniu członków zarządu spółdzielni mieszkaniowej, zwrócił się z zapytaniem prawnym do Trybunału. Zgodnie z przepisami członkowie zarządu spółdzielni podlegają karze, w przypadku gdy dopuszczą do tego, że spółdzielnia nie zawiera umowy o przeniesienie własności lokalu.
Trybunał uznał, że przepisy przewidujące ukaranie członków zarządu spółdzielni za dopuszczenie do niezawarcia obligatoryjnych umów uwłaszczających nie są zgodne z Konstytucją. Trybunał uznał za niekonstytucyjną także samą dopuszczalność uwłaszczenia spółdzielców na majątku spółdzielni na warunkach wskazanych w zaskarżonych przepisach ustawy. Wkraczanie w stosunki własnościowe spółdzielni w dotychczasowym orzecznictwie TK zostało uznane za nieproporcjonalne wkroczenie w konstytucyjnie chronione prawa.
Zaskarżone przepisy uprawniały osoby mające zaspokojoną potrzebę mieszkaniową do umocnienia tytułu do zajmowanego mieszkania przez nabycie własności. W wyniku przewłaszczenia spółdzielnia traci własność (prawo chronione konstytucyjnie), bez stosownego ekwiwalentu, na rzecz osób (niekoniecznie członków spółdzielni), którym prawo wykupu przyznaje ustawa zwykła. Takie wkroczenie w prawo własności chronione konstytucyjnie narusza w nieproporcjonalny zapisy Konstytucji.
