Jak i kiedy wszcząć postępowanie na drodze arbitrażu bankowego

Wielu z nas było w sytuacji, gdy ucierpieli z powodu opieszałości lub nieprawidłowego działania instytucji bankowych. Mogło się zdarzyć, że bank nieterminowo wypłacał transze kredytu albo zawyżał niektóre opłaty. Ostatnio, z powodu znacznych spadków wskaźników LIBOR i WIBOR, wielu z nas oczekuje obniżki oprocentowania kredytów. Oczywiście to, kiedy to nastąpi zależy od warunków zawartej przez nas umowy. Jednak jeżeli zachodzi podejrzenie, że bank celowo opóźnia obniżki, możemy w tej i innych sprawach skorzystać z pomocy arbitra bankowego.

Urząd ten został powołany uchwałą Zarządu Związku Banków Polskich w 2001 roku by ułatwiać polubowne rozwiązywania sporów między bankiem a konsumentem. Wcześniej wszelkie tego typu kwestie były załatwiane w centrali danego banku, a więc arbitralnie i bez możliwości odwołania. Obecnie sytuacja jest o wiele lepsza, a podany sposób szybki i tani. Atrakcyjności temu rozwiązaniu dodaje fakt, że stanowisko arbitra jest wiążące dla banku, ale już nie dla konsumenta, który może skierować sprawę do innego sądu.

Warunki wszczęcia postępowania:
- Postępowanie może wszcząć wyłącznie konsument,a więc osoba fizyczna, która zawiera umowę z bankiem w celu niezwiązanym z działalnością gospodarczą.
- Ponadto bank powinien należeć do Związku Banków Polskich. Lista członków ZBP, a także Regulamin Bankowego Arbitrażu Konsumenckiego jest dostępna na stronie: www.zbp.pl. Wobec banków, które nie są członkami Związku Banków Polskich, wszczęcie postępowania jest możliwe jeśli złożyły oświadczenie, że poddają się rozstrzygnięciom Arbitra bankowego.
- Przedmiotem sporów są roszczenia pieniężne z tytułu niewykonania lub nienależytego wykonania przez bank czynności bankowych lub innych czynności na rzecz konsumenta, np. jeśli bank nieterminowo wypłaca transze kredytu albo zawyża niektóre opłaty, pobiera nienależne odsetki i zwleka z ich zwrotem.
- Przedmiotem postępowania nie mogą być sprawy związane ze świadczeniami Skarbu Państwa, a zwłaszcza dotyczące książeczek mieszkaniowych i kredytów z dopłatami ze środków budżetowych.
- Rozpatrywane są spory, których wartość nie przekraca 8000 zł. W przypadku dochodzenia łącznie kilku roszczeń, ich wartość się sumuje.Do wartości sporu nie wlicza się odsetek i innych kosztów.

Jak złożyć wniosek

Postępowanie zaczyna się tylko na wniosek konsumenta lub jego pełnomocnika i ma w większości przypadków formę wymiany listów. Rzadkie są przypadki gdy konieczna będzie obecność na rozprawie. Wypis orzeczenia trafia listem poleconym zarówno do banku, jak i do wnioskodawcy. Wzywany jest wtedy zarówno bank jak i konsument, jednak konsument może wybrać swojego reprezentanta. Nie stawienie się strony sporu nie jest przeszkodą dla przeprowadzenia rozprawy.

Aby wszcząć postępowanie na drodze arbitrażu bankowego należy udowodnić, że próba rozwiązania problemu w lokalnym oddziale banku, a następnie w jego centrali nie przyniosła pożądanych rezultatów. Rozpatrzenie reklamacji w banku trwa maksymalnie do 90 dni. Jednak jeśli po 30 dniach nie otrzymamy orzeczenia, wystarczy stwierdzenie tego faktu dołączyć do dokumentów.

Odpowiednie dokumenty

Zestaw dokumentów, które wyślemy do Arbitra powinien zawierać:

- imię, nazwisko konsumenta, jego adres, numer telefonu kontaktowego,
- dokładne oznaczenie banku, którego dotyczy wniosek,
- dokładne określenie żądania wraz ze zwięzłym uzasadnieniem
- załączniki w postaci kopii odpowiednich dokumentów, podanie wartości przedmiotu sporu
- dokument potwierdzający zakończenie postępowania reklamacyjnego w banku lub - - oświadczenie konsumenta, że nie uzyskał w terminie 30 dni odpowiedzi z banku na swoją skargę.

Dokumenty należy wysłać pod adres:
Bankowy Arbitraż Konsumencki
ul. Kruczkowskiego 8, 00-380 Warszawa, telefon (0-22) 48 68 400

Wraz z wniesieniem wniosku konsument uiszcza opłatę przekazem na rachunek Arbitra bankowego.
PKO BP S.A. XV/ O Centrum Warszawa
55 1020 1156 0000 7702 0008 8120
Opłata za wniesienie wniosku konsumenckiego wynosi 50 zł ale gdy wartość sporu jest niższa niż 50 zł, opłata wynosi 20 zł.

Wniosek zostanie zwrócony, jeżeli:

- wyżej wspomniane dokumenty nie zostaną prawidłowo skompletowane,
- treść wniosku jest niezrozumiała i mimo wcześniejszych wezwań nie została poprawiona lub uzupełniona,
- opłata za rozpoczęcie postępowania nie została uiszczona,
- ta sama sprawa jest prowadzona jednocześnie przed sądem powszechnym lub polubownym,
- rozstrzygnięcie należy do sądu polubownego,
- sprawa została już prawomocnie osądzona,
- rozpoznanie sprawy wymaga postępowania dowodowego z udziałem świadków i biegłych, czyli postępowania sądowego.

Jeżeli wniosek zostanie zwrócony, konsument otrzymuje połowę wniesionej przez siebie opłaty (odpowiednio będzie to 25 i 10 złotych).

Dalsze postępowanie

Bank obowiązany jest wykonać orzeczenie Arbitra bankowego w terminie 14 dni od otrzymania orzeczenia na pismie. Jeżeli nie widać szans na ugodowe zakończenie sporu, rozstrzygnięcie zapada na posiedzeniu niejawnym.

Konsument niezadowolony z rozstrzygnięcia może skierować sprawę na drogę postępowania sądowego.

Bank przegrywający sprawę obowiązany jest zwrócić konsumentowi koszty postępowania wraz z kwotą uiszczonej przez niego opłaty.

W przypadku odrzucenia wniosku przez Arbitra, opłata nie podlega zwrotowi. Natomiast w przypadku zwrotu wniosku lub zawarcia ugody Arbiter bankowy zarządza zwrot połowy uiszczonej przez konsumenta opłaty.

Na podstawie: "Gazeta Podatkowa"