Czy pracodawca może nie wypłacić przyznanej nagrody?

Przyznanie pracownikowi nagrody zależy przede wszystkim od dobrej woli pracodawcy. Nie jest zatem prawnym obowiązkiem. Podstawą do udzielenia nagrody jest (za art. 105 k.p.) wzorowe wypełnianie obowiązków, przejawianie inicjatywy w pracy i podnoszenie jej wydajności, które w sposób szczególny przyczynia się do wykonywania zadań zakładu pracy oraz ponadprzeciętne zaangażowanie się w pracę.

Ocena, w jakim stopniu wykraczamy ponad normę, należy do pracodawcy. Pracownik nie posiada żadnych podstaw prawnych, by ubiegać się o otrzymanie nagrody.

Choć sam fakt przyznania nagrody nie podlega sądowi pracy, nakłada on jednak pewne obowiązki na pracodawcę. Musi on bowiem dysponować nagrodami w stopniu równym wobec każdego pracownika. Inaczej mówiąc, nagroda nie może stać się narzędziem dyskryminacji pracowników.

Przyznanie nagrody powinno nastąpić w formie pisemnej. Zgodnie z kodeksem pracy odpis decyzji pracodawcy o przyznaniu nagrody musi zostać złożony do akt osobowych pracownika. Obecnie coraz częściej pracodawcy korzystają z korespondencji elektronicznej i właśnie ta metoda budzi szczególne kontrowersje. Może zaistnieć bowiem sytuacja, w której pracodawca nie otrzyma informacji zwrotnej o przyjęciu nagrody i zapoznaniu się z decyzją o jej przyznaniu. Brak tej informacji często wykorzystywany jest przez pracodawców jako podstawa wycofania się z obietnicy przyznania nagrody. Należy jednoznacznie zaznaczyć, iż pracodawca nie może jednostronnie cofnąć oświadczenia o przyznaniu nagrody, nawet jeśli jego sytuacja finansowa uległa pogorszeniu.

W deklaracji o wypłacie nagrody pracodawca, dla uniknięcia ewentualnych konfliktów, powinien zawrzeć imię i nazwisko beneficjenta premii oraz jej wysokość i datę wypłacenia. Jeśli pracodawca przyzna pracownikowi nagrodę, nie ma podstaw prawnych do wycofania się.